|
Namazlarda Son Oturuş
131- Namazların sonunda teşehhüd mikdarı oturmak da, namazın bir farzı
ve bir rüknüdür. Buna Ka'de-i Ahire (son oturuş) denir. İki rekatlı
namazlarda olan tek oturuşa da Ka'de-i Ahire denir. Sabah namazında olduğu
gibi. Teşehhüd mikdarından maksad, "Tahiyyat'ı" okuyacak kadar zamandır.(*)
132- Bir kimse sabah namazının iki rekatını kıldıktan sonra ikinci rekat
sonunda oturmaksızın ayağa kalkıp üçüncü rekatın secdesini yapmış olsa, bu
namaz farziyetini yitirir ve nafîleye döner. Bu durumda bir rekat daha kılar
ve sonunda oturarak selam verir.
Yine, dört rekatlı bir farz namazın dördüncü rekatında ve akşam
namazının üçüncü rekatında oturmayıp da bir rekat daha kılınarak secdeye
varılsa, bu namaz da nafileye dönmüş olur. Bu halde kılınan namaz sabah
namazı ise, dört rekattan sonra hemen selam verilir. İkindi gibi dört
rekatlı namaz ise, beşinci rekata bir rekat daha ilave edip ondan sonra
selam verilir. Sahih olan görüşe göre, bu durumda sehiv secdesi gerekmez.
Bu mesele, İmam Azam ile İmam Ebû Yusuf'a göredir. İmam Muhammed'e göre
ise, bu namaz esasen namaz olmaktan çıktığı için nafile de olmaz.
133- Bir kimse namazın sonunda teşehhüd mikdarı oturduktan sonra
namazdaki tilavet secdesini hatırlayarak secdeye varsa, namazı bozulur.
Çünkü bu halde son oturuş bulunmamış sayılır. Fakat tilavet secdesinden
sonra tekrar teşehhüd mikdarı oturursa, o zaman son oturuş yapılmış
demektir.
134- Son oturuşun tamamını uyku içinde geçiren kimse, uyandıktan sonra
tekrar bir teşehhüd mikdarı oturmazsa namazı bozulur. Çünkü uyku içinde
yapılan bir iş, iradeye bağlı olmadığı için geçerli değildir. Bu işin
bulunması ile bulunmaması eşittir. Namazda uyku içinde yapılan kıyam, kıraat
ve rükû gibi işler de böyledir, geçerli değildir.
(*) Anlamı: "Bütün dualar ve
övgüler (veya bütün mülkler), bedenî ve malî ibadetler Yüce Allah'a
mahsustur. Bunlara başkaları hak kazanamaz. Selam da, Yüce Allah'ın rahmet
ve bereketleri de, ey şanlı peygamber, sana aittir. Selam hem bizlere, hem
de Yüce Allah'ın salih kullarına olsun. Şehadet ederim ki, (kesinlikle
bilirim ki) Yüce Allah'dan başka gerçek mabud yoktur. Yine şehadet ederim
ki, Hazret-i Muhammed, Yüce Allah'ın kuludur ve peygamberidir." |