|
Namazların Cemaatle Kılınma Şekli
190- Yukarda verdiğimiz bilgi, tek başına namaz kılanlar hakkındadır.
Cemaatle namaz kılanlar şu şekilde hareket ederler:
1) Cemaatten her biri imama uymayı niyet eder. Kılacak olduğu namaz
hangi vaktin ise onu kasdederek: "Niyet ettim bugünkü falan vaktin farz
namazını kılmaya, uydum şu imama" şeklinde niyet eder. Sonra imam ellerini
kaldırır, aşikare "Allahu Ekber" diyerek namaza başlar. Ona
uyanlar da ellerini kaldırarak gizlice "Allahu Ekber" deyip imamla namaz
kılmaya başlarlar. Beraberce namaz kılanların hepsi "Sübhaneke"yi okur,
sonra cemaat susar. İmam gizlece "Eûzü Besmele" okur. Sonra kıraata
başlayarak namazı kıldırır.
Şöyle ki: İmam sabah, akşam, yatsı namazlarının ilk ikişer rekatlarında
ve vitir namazının her üç rekatında Fatiha suresi ile buna ilave edeceği
ayetleri aşikare olarak okur, cemaate işittirir. Bütün tekbirleri,
tesmi'leri ve selamları aşikare yapar. Akşam namazının üçüncü ve yatsı
namazının üçüncü ve dördüncü rekatlarında, öğle ve ikindi namazının bütün
rekatlarında kıraati gizli, tekbirleri, tesmi'leri ve selamları aşikare
yapar.
2) İmam sabah namazının ilk rekatında okuyacağı ayetleri, ikinci rekatta
okuyacağı, ayetlerden iki kat fazla yapmalıdır. Bu hem bir sünnettir, hem de
cemaatın birinci rekata yetişmesine bir sebebdir.
3) İmama uyanlar tekbirleri gizlice alırlar. İmam rükûdan kalkarken
aşikare olarak "Semiallahu limen hamideh" ve gizlice "Rabbena
ve lekelhamd" (*)
deyince, cemaat da gizlice yalnız: "Allahümme Rabbena ve lekelhamd"
yahut sadece "Rabbena lekelhamd" der. Sonra rükûda imamla
beraber gizlice üç kere "Sübhane Rabbiye'l-Azim" ve secdede
de yine üç kere "Sübhane Rabbiye'l-alâ" derler.
4) İmam ile cemaat birinci oturuşlarda Tahiyyatı, ikinci oturuşlarda
ise, Tahiyyatı, salavatları ve Rabbena âtinâ'yı gizlice okurlar. İmam önce
sağ tarafa, sonra sol tarafa aşikare olarak selam verince, cemaat da ona
uyarak birlikte gizlice selam verir.
İmam aşikare okuduğu Fatiha'nın sonunda gizlice "Amin"
diyeceği gibi, cemaat da gizlice yine "Amin" der.
5) İmam selam verdikten sonra, müezzin aşikare olarak: "Allahümme
entesselâmu ve minkesselâm. Tebarekte ya zelcelâli vel-ikram" der.
Sünnet varsa onu kılar. Sonra Peygamber efendimize salat-selam okunur. Ya
müezzin sesli olarak veya imam ile cemaattan her biri gizlice "Ayetü'l-Kürsî"yi
okur. Otuz üçer kere "Sübhanallah, Elhamdülillah, Allahu Ekber"
derler. Bu tesbihlerin sayısı parmaklarla hesablanabileceği gibi, tesbih
taneleri ile de hesablanabilir. Önemli olan sayıları tam yapmaktır.
6) Yukarıdaki şekilde otuzüçer kere tesbih, tahmid ve tekbirden sonra,
müezzin yüksek sesle: "Lâ ilâhe illallahu vahdehu lâ şerike leh. Lehulmülkü
ve lehulhamdü ve hüve ala külli şey'in kadîr. Sübhane Rabbiyel aliyyil'alel-vehhab"
der. (**)
Bütün cemaat dua edip ellerini yüzlerine sürerler.
Yalnız başlarına namaz kılanlar da bunları okurlar. Bütün bunlar
namazların adab ve müstahablarındandır. Bunlara riayet edenler büyük sevab
kazanırlar.
7) Yukardan beri saydığımız namazların vakitlerinde rükün ve rekatları
ile kılınması, Peygamber Efendimizden şübhe götürmeyen bir rivayetle sabit
olmuş ve zamanımıza kadar geçen yıllarda bütün ümmetin ittifakı ile
kararlaşmıştır. Peygamber Efendimiz:
"Beni nasıl namaz kılar gördünüz ise, öylece namaz kılın" diye
emretmiştir.
Onun için Peygamber Efendimizin kılmış olduğu namazlara aykırı bir
namaz, İslam dininde asla geçerli sayılmaz.
(*) İmamı Azam'dan diğer bir rivayete göre,
imam "Rabbena ve lekelhamd" demez.
(**) Anlamı: "Allah'tan başka hak mabud yoktur. O, birdir. O'nun ortağı
yoktur. Mülkü O'nundur, hamd O'na mahsustur. O her şeye kadirdir. Çok yüce
ve çok bağışlayıcı olan Rabbim, bütün noksanlardan münezzehtir.
|